جنبش هویتخواهی شورای ملیت و جوانان سادات افغانستان
سید جعفر عادلی حسینی
با آغاز روند توزیع شناسنامههای الکترونیکی، بهویژه از اوایل دههی ۱۳۹۰ خورشیدی، مسئلهی هویت و درج قومیت در تذکرههای الکترونیکی به یکی از مباحث مهم رسانهای و اجتماعی تبدیل شد. بخشی از جامعهی سادات، عدم درج نام «سادات» در پایگاه دادهی شناسنامههای الکترونیکی را نوعی هویتزدایی تلقی کرده و با ایجاد نهادها، شوراهای اجتماعی و حرکتهای مدنی، خواستار ثبت نام سادات در سیستم ملیت و ثبت هویت شدند.
از همان سالها، حرکتهای فکری و مدنی نسل جوان سادات از طریق شبکههای اجتماعی، نشستهای علمی و گردهماییهای مردمی آغاز شد. اهداف این فعالیتها شامل آگاهیدهی دربارهی حقوق شهروندی، پاسداشت شخصیتهای علمی و فرهنگی سادات، انسجام اجتماعی، رفع اتهامات تاریخی و تثبیت هویت و جایگاه حقوقی سادات در ساختار سیاسی و اجتماعی کشور بود.
در سالهای بعد، نشستهای متعدد در منازل شخصیتهای سیاسی و دفاتر نهادهای مدنی سادات برگزار شد تا هم احساسات نسل جوان کنترل شود و هم پیگیری حقوق شهروندی صورت گیرد. کمیسیونهایی با حضور علما، نخبگان و فعالان اجتماعی شکل گرفت و نهادهایی چون شورای ملیت سادات، شورای صلح سادات، جرگهی سادات، سازمان جوانان سادات و شورای هماهنگی سادات با هدف انسجام اجتماعی و پیگیری هویت حقوقی سادات اعلام موجودیت کردند.
آغاز حرکت فکری و عدالتخواهی جوانان سادات
چنانچه قبلاً یاد آوری شد که در سال ۱۳۸۹ خورشیدی، گروهی از جوانان سادات با درک عمیق از وضعیت سیاسی و اجتماعی کشور و تجربه طولانی محرومیت و خفقان، تصمیم گرفتند برای احقاق حقوق قوم خود اقدام کنند. آنها متوجه شدند که سادات، با وجود نقش مؤثر در تحولات سیاسی و اجتماعی افغانستان، در تقسیمبندیهای سیاسی و ساختارهای حکومتی به حاشیه رانده شده و هویتشان نادیده گرفته شده است.
با توجه به محدودیتهای سیاسی و فضای امنیتی بسته، این جوانان مسیر کار فکری و آگاهیبخشی را انتخاب کردند. هدف اصلی آنها، روشن کردن جامعه، بهویژه نسل جوان، نسبت به اهمیت هویت سادات و ضرورت حضور فعال این قوم در عرصههای اجتماعی و سیاسی بود.
از طریق انتشار مطالب تحلیلی، راهاندازی گروهها و صفحات مجازی، و برگزاری جلسات محدود در مساجد، جوانان سادات تلاش کردند افکار عمومی را نسبت به حقوق پایمالشده و جایگاه نادیدهگرفتهشده قوم خود آگاه سازند. این فعالیتها پایهای شد برای جنبشی که نه تنها به دنبال احقاق حقوق سادات بود، بلکه الگویی از همبستگی، عدالتطلبی و مقابله با تبعیض قومی ارائه میداد.
شعار راهبردی آنها روشن بود:
«من اگر برخیزم، تو اگر برخیزی، همه برمیخیزند.»
این شعار نشان میداد که هر تغییر و اصلاح اجتماعی از پایینترین سطح جامعه آغاز میشود و با مشارکت فردی، به گفتمانی فراگیر تبدیل میگردد.
اوج تلاشهای هویتخواهی (۱۳۹۰ تا ۱۳۹۴ خورشیدی)
در نخستین اقدام، جوانان ارتباط خود را با ستر جنرال مرحوم سید حسین انوری برقرار کردند و ضرورت درج نام سادات در شناسنامههای الکترونیکی را مطرح نمودند. مرحوم انوری با دعوت از چهرههای سیاسی جلساتی برگزار کرد و هشدار داد که اگر در کنار جوانان قرار نگیرند، این حرکت مستقل ممکن است آسیبپذیر شود. با این حال، برخی سیاسیون محافظهکارانه عمل کردند و جلسات را ترک نمودند یا اقدامات جوانان را به خیر و صلاح سادات ندانستند.
با وجود این مخالفتها، جوانان خودجوش از حرکت باز نماندند و فعالیتهای خود را در شبکههای اجتماعی گسترش دادند. آنها گروهها و صفحات مجازی ایجاد کردند تا دربارهی تاریخ، هویت و جایگاه سادات به بحث و تبادل نظر بپردازند، نسل جوان را جذب جریان هویتخواهی کنند و آنان را به مشارکت فعال تشویق نمایند.
این فعالیتها نه تنها در افغانستان، بلکه در سطح جهانی نیز گسترش یافت و سادات از سراسر جهان در فضای مجازی و واقعی به این مطالبه حقوقی پیوستند. این اقدامات مهمترین نقطهی آغاز حرکت مستقل و فکری جوانان سادات محسوب میشوند.
اعتراضات مدنی و پیگیری موضوع هویتخواهی، از جمله جمعآوری مستندات و برگزاری جلسات محدود با برخی بزرگان سادات مانند سید محمدعلی جاوید، سید محمد هادی «هادی» و سید علی کاظمی، نشاندهندهی عزم جوانان برای ادامهی حرکتهای مدنی و مطالبهگری مستقل از جریانهای سیاسی سنتی بود.
از جمله اقدامات عملی میتوان به برگزاری گردهماییهای بزرگ، جمعآوری هزاران امضا در کابل و سایر ولایات، برگزاری تظاهرات مدنی در بامیان و بلخ و تشکیل کمیسیونهای پیگیری درج نام سادات در شناسنامههای الکترونیکی اشاره کرد. این حرکتها با حمایت برخی شخصیتهای سیاسی و اجتماعی، بهویژه مرحوم سید حسین انوری، تقویت شد و مسئلهی هویتخواهی سادات به یک گفتمان عمومی در میان نسل جوان و تحصیلکرده تبدیل گردید.
اولین گردهمایی علنی سادات در مسجد جامع امام رضا (ع)– خوشحال خان با حضور بیش از ۶۰۰ نفر از بزرگان، نخبگان و ریشسفیدان برگزار شد.
پیگیری عملی درج نام قوم سادات در سیستم تذکرههای الکترونیکی وزارت امور داخله توسط مرحوم ستر جنرال سید حسین انوری، آغاز مرحلهی جدیدی از فعالیتهای آگاهیبخشی و تجلیل از مفاخر و شخصیتهای مؤثر سادات در جامعه بود.
این اقدامات مهمترین گامهای عملی بودند که جریان هویتخواهی و عدالتطلبی قوم سادات را وارد مرحله جدیدی کردند. اولین واکنشها نسبت به این موضوع در سال ۱۳۹۳ خورشیدی شکل گرفت، زمانی که بحث هویت اقوام، مخصوصاً سادات معظم، در شناسنامهی الکترونیکی سروصدا ایجاد نمود.
پس از برگزاری نشستهای مشترک جوانان، که به «جوانان خودجوش» معروف بودند، دیدارهای جداگانهی شورای ملیت سادات و جوانان خودجوش سادات با مرکز دیتابیس انجام شد. سید ناصر عطایی، رئیس شورای ملیت سادات، زمینهی دیدار با مسئولان ادارهی ثبتنام شناسنامههای الکترونیکی، از جمله زمری باهری را فراهم نمود.
25 حوت ۱۳۹۳ خورشیدی، مرحوم سید حسین انوری با حضور سید جعفر عادلی حسینی، سید ناصر عطایی و همراهی جمعی دیگر از نسل جوان سادات از ریاست ثبتنام و توزیع شناسنامههای الکترونیکی دیدن کردند. زمری باهری، رئیس ثبتنام و توزیع شناسنامههای الکترونیکی، روند توزیع شناسنامهها، ثبت اطلاعات هویتی و چالشهای موجود را شامل چهار مرحلهی آن از قبیل جمعآوری اطلاعات، تثبیت هویت، ثبتنام و توزیع سند هویتی به تفصیل شرحداد. در این نشست همچنین اعلام شد که از میان جمعیت تخمینی ۳۵ میلیونی کشور، میلیونها نفر فاقد تذکره کاغذی بوده و تثبیت هویت آنان از چالشهای اساسی این روند است. در این دیدار تأکید شد که قومیت در خود شناسنامه درج نمیشود، اما در دیتابیس ثبت احوال نفوس ثبت میگردد و همهی اقوام کشور، از جمله سادات، در سیستم اطلاعاتی حضور دارند.
مرحوم انوری ضمن بررسی روند ثبت اطلاعات و چالشهای موجود، تأکید کرد که همه مردم باید به یکدیگر احترام داشته و حقوق شهروندی برای همه محترم شمرده شود. مرحوم انوری مسئلهی ثبت ملیت و قومیت را یکی از دغدغههای اساسی مردم افغانستان دانست و هشدار داد که نادیده گرفتن هویت گروههای جمعیتی میتواند پیامدهای اجتماعی و مدنی به همراه داشته باشد. وی تأکید کرد که قومگرایی از منظر ملی و عقلانی مردود است، اما بیتوجهی به حقوق مساوی شهروندان، زمینهی واکنشهای اجتماعی را فراهم میسازد. او همچنین ضرورت ملاقات مسالمتآمیز سادات با رئیسجمهور محمد اشرف غنی را مطرح کرد، اما بهدلیل ارتحال مرحوم انوری، این دیدار عملی نشد.
چالشها و موانع سال 1395 خورشیدی
درگذشت سترجنرال سید حسین انوری، حامی درج نام سادات، که خلأ حمایتی و افزایش موانع را ایجاد کرد.
دستور سرور دانش، معاون ریاستجمهوری، برای حذف نام «سادات» از لیست اقوام رسمی.
برخورد تبعیضآمیز و نادیده گرفتن حق هویتی سادات در سیاستها و سیستم اداری.
ضعف نمایندگی سادات در ساختار قدرت و کمبود حمایت علنی از سوی سیاستمداران.
محدودیت رسانهای و تحریف روایتها، که ضرورت استفاده از فضای مجازی و فعالیت مستقل را افزایش داد.
راهبردهای عملی
انسجام و برنامهریزی هدفمند برای مقابله با اقدامات تبعیضآمیز.
گسترش مبارزات فکری و مدنی در شبکههای اجتماعی و محافل آنلاین.
تمرکز بر آگاهیبخشی، نشر اسناد تاریخی و معرفی مفاخر سادات برای تقویت هویت قومی و سیاسی.
آمادهسازی زیرساختهای سازمانیافته برای ادامهی مبارزه در مقابل موانع دولتی و سیاسی.
زیرساختها و نهادهای هویتخواهی سادات
حرکت هویتخواهی سادات با تمرکز بر تشکیلات منسجم و فکری شکل گرفت تا تلاشهای پراکنده را به جریان فراگیر و مؤثر تبدیل کند. شوراها و سازمانها، بستر روشنگری، همگرایی و توانمندسازی سیاسی و اجتماعی سادات بودند.
نهادهای اصلی و نقششان
1. شورای ملیت سادات افغانستان به رهبری سید ناصر سادات عطایی.
2. روند فکری انقلاب سبز به رهبری سید حسن موسوی.
3. شورای صلح سادات، به رهبری سید پادشاه حسینی کنری( هرچند این شورا از دههی شصت تشکیل شده بود.)
4. جرگهی سادات به رهبری سید کبیر امیری گردیزی.
5. سازمان جوانان سادات افغانستان، به رهبری سید جواد حسینی و شهید سید مرتضی سادات.
6. شورای رسالت، به رهبری سید نادر شفق بامیانی.
7. گروه ۱۲ نفری تثبیت هویت سادات به رهبری سید یاسین قنبری.
8. شورای هماهنگی سادات و امثالهم اعلام موجوديت نمودند و نهادهای زيادی با اهداف گوناگون در هوتل کانتیننتال، سالن مطبوعات وزارت اطلاعات و فرهنگ و دفاتر شوراها و نهادهای متعدد سادات با حضور آقايان؛ سید منصور نادری، سید محمدعلی جاويد، سید اسحاق گیلانی، سید محمد هادی «هادی»، سید حامد گیلانی، سید رحمتالله مرتضوی، سید پادشاه حسینی، سید جعفر عادلی حسینی، سید امیر تحسین، سیدناصرعطايی، سیدکبیر امیرى، سید خلیلالله انوری، سید حسین اشراق حسینی، سید حسن سید، سید حسین واعظزاده بند امیر، سید مهدی ثاقب، سید عبدالناصر يعقوبی، سید احمدشکیب منتظری، سید على کاظمى، سید جواد حسینی، سید مهدى انورى، سید محمد سعیدی، سید حسین مصطفوی، سید محمد آقا هاشمی پروانی، سید عبدالغفور ابراهیمی، سید محمد علوی، سید عارف امینزاده، سید باقر حسینی واعظی، سید صفیالله عابدی موسوی، سید جواد هاشمی و جمعی از جوانان در محوريت سید حسن موسوی برای بیرون رفت از اين معضلات تشکیل جلسه دادند. ایجاد اتحاد میان شوراهای مختلف و مشارکت در تصمیمگیریهای ملی. ارائه رویکرد ساختاریافته و استراتژیک برای متحدسازی سادات و پیگیری حقوق آنان. محور حضور جوانان و فعالیتهای عملی برای تثبیت هویت و حقوق شهروندی سادات. جلسات کانتیننتال بعد از رحلت مرحوم انوری صورت گرفت و علاوه بر جلساتی توسط جوانان، هزاران امضاء جمعآوری شد و در نهايت يکسال قبل کمیسیونی با اشتراک وزارت عدلیه و ديگر نهادها تشکیل يافته بود، سترمحکمهی افغانستان براساس مکتوب رياست جمهوری اظهار نموده بود که سادات همانند 14 قوم که در قانون اساسی کشور آمده هیچ مشکل قانونی ندارد که نامشان در تذکرهی الکترونیکی درج شود.
فعالیتهای عملی و روند فکری جنبش «انقلاب سبز» (۱۳۹۶ خورشیدی)
1. تشکیل روند فکری انقلاب سبز
این جنبش پاسخ سازمانیافتهای به نابرابریها و بیعدالتیهای تاریخی و ساختاری علیه سادات و سایر اقشار محروم بود. محورهای فکری آن بر سه اصل عدالت، برابری و مشارکت ملی تعریف شد و هدف اصلی، ایجاد جریان فکری و عملی برای احقاق حقوق سادات در ساختار اجتماعی و سیاسی کشور بود.
2. انسجام نیروهای عدالتخواه
شبکههای ارتباطی میان فعالان مدنی و نخبگان سادات شکل گرفت و گفتمانهای فکری، نشستهای تحلیلی و جلسات مشترک برای هماهنگی نیروهای عدالتخواه برگزار شد. این انسجام، بستری برای حرکتهای جمعی و سازمانیافته فراهم کرد.
3. آگاهیبخشی و اطلاعرسانی
بیانیهها و مقالات تحلیلی درباره حقوق، تاریخ و جایگاه سادات منتشر شد و از شبکههای اجتماعی و رسانهها برای رساندن پیام عدالتخواهی به سراسر افغانستان استفاده شد. محافل خصوصی و جلسات آموزشی نیز برای ایجاد خودآگاهی هویتی در میان جامعه سادات برگزار گردید.
4. مبارزه مدنی و اقدام عملی
جنبش از طریق تجمعهای مسالمتآمیز، گفتوگو با مقامات مسئول، پیگیری ثبت قانونی سادات در تذکرههای الکترونیکی و تشکیل کمیسیونهای پیگیری توسط بزرگان سادات اقدام عملی کرد. همچنین نشستها و کنفرانسهای خبری، فشار رسانهای و عمومی بر نهادهای مسئول را افزایش داد.
5. تقویت همبستگی و وحدت سادات
نشست تاریخی بزرگان سادات در هتل کانتیننتال برگزار شد تا اتحاد و همبستگی در برابر نادیده گرفته شدن حقوق سادات به نمایش گذاشته شود. مدیریت اختلافات داخلی و ایجاد اجماع برای تمرکز بر اهداف مشترک جنبش از اولویتهای اصلی بود.
5. فعالیتهای عملی – جمعآوری طومار عدالت برای سادات
گردهمایی مردمی در پل کوتهسنگی (۴ و ۵ جوزا ۱۳۹۷ / ۲۰۱۸)
حرکتی سازمانیافته برای اعتراض به تبعیض و حذف سیستماتیک سادات از ساختارهای حکومتی و اجتماعی برگزار شد. نامهای رسمی به سه زبان (دری، پشتو و انگلیسی) تهیه و برای جمعآوری امضا از مردم ارائه گردید.
6. مشارکت گسترده جامعه سادات
فرهنگیان، دانشگاهیان، کسبه و بزرگان قومی در این حرکت شرکت کردند و بیش از ۱۲ هزار امضا طی دو روز جمعآوری شد، که نشاندهنده وحدت و همبستگی گسترده جامعه سادات بود.
7. پیام و اهداف حرکت
به رسمیت شناخته شدن هویت سادات بهعنوان یکی از پنج قوم بزرگ افغانستان
برخورداری از حقوق برابر در تمامی عرصههای سیاسی و اجتماعی
ایجاد الگویی از مبارزه مسالمتآمیز و مطالبه حقوق عادلانه
8. بازتاب رسانهای و تأثیرگذاری
پوشش گسترده داخلی و بینالمللی حرکت، ارسال طومارها به ریاست جمهوری، شورای ملی و سازمان ملل، و رساندن صدای جامعه سادات به دولت و نهادهای بینالمللی از مهمترین نتایج این مرحله بود.
9. نمادها و شعارهای وحدت
شعارهایی مانند «من اگر برخیزم، تو اگر برخیزی، همه برمیخیزند» و «بیعدالتی ریشه ملتشدن را میخشکاند» به نماد وحدت و ایستادگی مردم در برابر تبعیض تبدیل شدند.
10. گسترش جنبش «امضا برای عدالت» (۱۳۹۷/۲۰۱۸)
11. انسجام و حمایت سراسری
پس از موفقیت اولیه، بزرگان و نخبگان سادات از ولایات مختلف به روند پیوستند. جلسات مشورتی در کابل برگزار شد تا مراحل بعدی تعیین و از نفوذ افراد منفعتطلب جلوگیری گردد.
12. تدوین برنامه سه مرحلهای برای ارائه طومارها
الف) ریاست جمهوری
ب) نمایندگان پارلمان
ج) دفتر سازمان ملل در افغانستان
در صورت بیتوجهی حکومت، تجمعهای گسترده مردمی و پیگیری بینالمللی نیز پیشبینی شد.
13. تجمعها و حرکتهای محلی
کابل: گردهمایی در مسجد امام رضا (ع) با حضور بزرگان، علما و فعالان مدنی
مزار شریف: حضور گسترده جوانان و بزرگان سادات
هرات: برگزاری کنفرانس خبری و امضای طومار
بامیان: جمعآوری بیش از ۶۰۰۰ امضا با پوشش رسانهای و هماهنگی با یوناما
غزنی: گردهمایی سادات مرکز و منطقه ششپر
14. حرکتهای بینالمللی و حمایت مهاجرین
ایران: تهران، مشهد، کرج و دلیجان – همایشها و جمعآوری امضا
اروپا: کمپین امضای الکترونیکی و جلب توجه نهادهای بینالمللی و حقوق بشری
تثبیت هویت و حقوق سادات در افغانستان
پس از ثبت رسمی نام سادات در شناسنامههای الکترونیکی، تمرکز جنبش بر تثبیت جایگاه سیاسی سادات و حضور فعال آنان در ساختارهای تصمیمگیری قرار گرفت. این مرحله با هدف جلوگیری از تحریف تاریخ و شایعات نادرست درباره سادات و همچنین تقویت آگاهی عمومی نسبت به هویت و حقوق این قوم دنبال شد.
روشها و اقدامات عملی
انتشار اسناد و تحلیلهای مستند برای مقابله با روایتهای تحریفشده تاریخی.
بهرهگیری از فضای مجازی و شبکههای اجتماعی برای اطلاعرسانی و تقویت گفتمان هویتخواهی.
حمایت از چهرههای فعال سادات و ایجاد تریبون برای حضور آنان در عرصههای اجتماعی و سیاسی.
روشنگری درباره وقایع تاریخی مهم مانند حادثه افشار، کودتای ۲۳ سنبله، قتلعام یکاولنگ و دیگر فجایع مرتبط با سادات.
ایجاد محافل فکری و جلسات آنلاین برای انسجام جامعه سادات و افزایش آگاهی نسبت به حقوق و سهم سیاسی آنان.
تمرکز بر تثبیت سهم سیاسی سادات در بدنه دولت و جلوگیری از تصمیمگیری دیگران به جای این قوم.
تقدیر از پیشگامان هویتخواهی سادات
جنبش هویتخواهی سادات، محصول تلاش و ایستادگی جمعی بود و نقش افراد برجسته در این مسیر غیرقابل انکار است:
سید محمدرضا علوی: پیشگام روشنفکری و اولین صدای اعتراض در میان سادات. با انتشار نوشتهها و کتاب «موقعیت سادات در معادلات درونقومی»، بذر همبستگی و خودآگاهی هویتی را در جامعه سادات کاشت.
سید جعفر عادلی حسینی: پژوهشگر متعهد و معمار تاریخ سادات؛ کتاب جامع «کوثرالنبی؛ پژوهشی در تاریخ سادات افغانستان» با حدود ۱۵۰۰ صفحه، ریشهها و جایگاه تاریخی سادات را مستندسازی کرده و سهم مهمی در تثبیت هویت آنان دارد.
سید حسن موسوی: حامی مالی اقدامات نسل جوان و استقلال طلبی آنان، نمایانگر غیروابستگی جنبش به جریانهای سیاسی و حکومتی.
حجج اسلام سید محمد علی جاوید، سید رحمتالله مرتضوی و سید محمد هادی «هادی»: پس از مرحوم انوری، حضور مستمر آنان در جلسات و نشستها، دفاع از حق مشروع سادات و تثبیت هویت آنان را تضمین کرد.
سید محمد باقر واعظی: فعال فکری و رسانهای که با هدایت گفتمانهای عدالتخواهانه و استراتژیهای مدنی و سیاسی، مسیر حرکت جریانهای عدالتطلب سادات را مشخص نمود.
سایر جوانان فعال رسانهای و کمپینهای هویتخواهی: سید امید میری، سید صفیالله عابدی موسوی، سید حسین شاه کاظمی، سید مجتبی مهدوی، سید شریف سادات، سید حسن شاه عالمی، سید علی سینا موسوی، سید حسین حسینی، سید حاجی حسین حیدری، سیده مرضیه موسوی، سیده خدیجه حسینی و دیگران که نقش چشمگیری در گسترش و انسجام حرکت داشتند.
پیام و دستاوردها؛ نقش «روند فکری انقلاب سبز»
جنبش سادات دیگر محدود به یک ولایت یا قشر نبود و به یک مطالبه ملی و بینالمللی تبدیل شد. اتحاد سادات و هماهنگی با دیگر اقوام محروم پیام واضحی به دولت و جامعه جهانی ارسال کرد: هویت و حقوق سادات باید به رسمیت شناخته شود.
این روند، چارچوبی مستقل، مردمی و فراگیر برای ادغام تلاشهای پراکنده و تبدیل آنها به جریان جمعی فراهم کرد.
شعارهای راهبردی:
«من اگر برخیزم، تو اگر برخیزی، همه برمیخیزند» – مسئولیت فردی و حرکت جمعی.
«ناعدالتی ریشه ملت شدن را میخشکاند» – هشدار به جامعه و مدعیان رهبری.
نتیجه نهایی
با حضور شخصیتهای تأثیرگذار و نهادهای موثر، و همکاری اعضای «روند فکری انقلاب سبز» در جمعآوری طومارها و ایجاد حضور مردمی حتی در شرایط ناامن، ثبت نام سادات بهعنوان قوم مستقل در اسناد ملی در ۲۱ حوت ۱۳۹۷ خورشیدی (۱۱ مارس ۲۰۱۹) در جلسه تاریخی قصر سلام خانه ارگ ریاست جمهوری، توسط رئیسجمهور محمد اشرف غنی انجام شد.
رئیسجمهور ضمن قدردانی از مرحوم سید حسین انوری، فرمان تقنینی ثبت سادات بهعنوان قوم مستقل را صادر کرد. بیش از هزار نفر از بزرگان سادات و دیگر اقوام در این مراسم حضور داشتند و این اقدام نقطه عطفی در تثبیت حقوق هویتی و سیاسی سادات افغانستان محسوب شد.
این موفقیت نتیجه تلاش گسترده اقشار مختلف جامعه، علما، دانشمندان، سیاسیون، متنفذین، قلمبهدستان، فعالان رسانهای و لشکر سایبری جوانان بود که با مبارزه خستگیناپذیر خود، جایگاه هویتی و حقوقی سادات را دوباره در تاریخ کشور تثبیت کردند.
پایگاه اطلاعرسانی جهاد فرهنگی / ۲۳ حوت ۱۴۰۴ / ۱۴ مارس ۲۰۲۶
